[13-04-2011]
Verschenen in Stadswerk 2011 #03. Auteurs: ing. Martijn Ernest - adviseur Mobycon / parkeermanager Diemen en drs. Hans Zuiver - senior adviseur Mobycon
Parkeerbeleid Diemen: van ontwerp tot implementatie
Diemen is een ‘dorp’ met een stedelijk karakter onder de rook van Amsterdam. Het dorpse karakter kenmerkt zich door de hechte sociale structuur. De stedelijkheid is te herkennen aan de redelijk hoge bebouwingsdichtheid en goede bereikbaarheid door van verschillende modaliteiten. Parkeren vormt hier een belangrijk onderdeel.
Ontwikkelingen in Diemen vragen om parkeerbeleid
Ruimtelijke en demografische ontwikkelingen beïnvloeden de vraag naar parkeerruimte in Diemen. Het aantal inwoners groeit maar ook het autobezit blijft stijgen. Daarnaast wordt het centrum van Diemen (het Diemerplein) de komende jaren herontwikkeld waarbij kwaliteit hoog in het vaandel staat. Samen met de continue uitbreiding van de blauwe zone, (overloop A’dam / Schiphol), de ontwikkeling van een nieuwe woonwijk en de herontwikkeling van kantoorpark Bergwijkpark Noord vraagt dit om een duidelijke visie op parkeren. Mobycon is gevraagd om samen met gemeente Diemen een integraal gedegen parkeerbeleid op te stellen voor de aankomende tien jaar.
Enkele ingrediënten uit het parkeerproces
Het daadwerkelijk schrijven van het parkeerbeleid is vaak geen probleem. De visie op parkeren en ervoor zorgen dat deze visie door de meerderheid van alle belanghebbenden gedragen wordt, zijn de belangrijkste uitdagingen. Wij hebben gekozen voor een sterk procesmatige insteek van het parkeerbeleid voor gemeente Diemen.
Het parkeerbeleid van gemeente Diemen is opgebouwd uit de parkeerprincipe benutten-beprijzen-bouwen. Het is niet reëel om direct nieuwe en vooral dure parkeerplaatsen bij te bouwen als blijkt dat door de ruimte optimaler in te richten het parkeerprobleem al kan worden verlicht of zelfs verholpen. Deze strategie wordt veelvuldig door Mobycon toegepast en is afgeleid van de strategie die in de Nota Mobiliteit is beschreven. Daarnaast past het CROW dit principe toe in haar publicatie ‘parkeren in woonwijken’.
Diemen wil haar inwoners beïnvloeden door voldoende alternatieve vervoersmogelijkheden aan te bieden (openbaar vervoer, fiets en autodelen) zodat mensen niet direct van de auto gebruik maken. Ook kijkt Diemen naar betere benutting van de openbare ruimte om meer parkeercapaciteit te creëren waar dit noodzakelijk is. Denk hierbij aan het aanbrengen van parkeervakken, zodat gestructureerd geparkeerd kan worden of een andere parkeerstructuur bij herindeling van een woonstraat. Indien benutten onvoldoende oplossing biedt voor het parkeerprobleem kan besloten worden om parkeerregulering in te voeren om buurtvreemde parkeerders te weren of om niet alle voertuigen van bewoners te faciliteren. Als ook het beprijzen van het parkeren niet voldoende oplossing biedt voor het parkeerprobleem kan de gemeente inzetten op het structureel bijbouwen van parkeerplaatsen.
Parkeerregulering noodzakelijk door bouw parkeergarage Diemerplein
Het winkelcentrum van Diemen is aan een herstructurering onderhevig, waarbij ook de parkeerkwaliteit van het centrum onder de loep genomen wordt. In 2009 is hiervoor een realisatieovereenkomst gesloten met de projectontwikkelaar, waarin ook diverse afspraken over parkeren zijn gemaakt. Een voorbeeld hiervan is het invoeren van betaald parkeren in de directe omgeving van de parkeergarage, waarbij een hoger parkeertarief moet gelden dan in de parkeergarage. Dit maakt immers de parkeergarage aantrekkelijker voor de consument om te parkeren. Deze en andere randvoorwaarden zijn een vast gegeven voor het parkeerbeleidsplan. De speerpunten in het parkeerbeleidsplan zijn de invoering van betaald parkeren in het centrum en de invoering van belanghebbendenparkeren in de schilgebieden.
Van beleid naar implementatie van het parkeerbeleid
Nu het ontwerpen van het parkeerbeleid is voltooid is Mobycon gevraagd om als parkeermanager het beleid ‘op straat’ te realiseren. Dit vraagt niet alleen om een inhoudelijke uitwerking, maar juist om een sterke procesmatige aanpak waar alle organisatorische zaken worden opgepakt. Denk hierbij aan overleggen met belanghebbenden en afspraken met de projectontwikkelaar van de parkeergarage. Enkele concrete zaken waar we dit jaar mee bezig zijn:
Diemen is een ‘dorp’ met een stedelijk karakter onder de rook van Amsterdam. Het dorpse karakter kenmerkt zich door de hechte sociale structuur. De stedelijkheid is te herkennen aan de redelijk hoge bebouwingsdichtheid en goede bereikbaarheid door van verschillende modaliteiten. Parkeren vormt hier een belangrijk onderdeel.
Ontwikkelingen in Diemen vragen om parkeerbeleid
Ruimtelijke en demografische ontwikkelingen beïnvloeden de vraag naar parkeerruimte in Diemen. Het aantal inwoners groeit maar ook het autobezit blijft stijgen. Daarnaast wordt het centrum van Diemen (het Diemerplein) de komende jaren herontwikkeld waarbij kwaliteit hoog in het vaandel staat. Samen met de continue uitbreiding van de blauwe zone, (overloop A’dam / Schiphol), de ontwikkeling van een nieuwe woonwijk en de herontwikkeling van kantoorpark Bergwijkpark Noord vraagt dit om een duidelijke visie op parkeren. Mobycon is gevraagd om samen met gemeente Diemen een integraal gedegen parkeerbeleid op te stellen voor de aankomende tien jaar.
Enkele ingrediënten uit het parkeerproces
Het daadwerkelijk schrijven van het parkeerbeleid is vaak geen probleem. De visie op parkeren en ervoor zorgen dat deze visie door de meerderheid van alle belanghebbenden gedragen wordt, zijn de belangrijkste uitdagingen. Wij hebben gekozen voor een sterk procesmatige insteek van het parkeerbeleid voor gemeente Diemen.
- Creëer duidelijke uitgangspunten. De wens om parkeerbeleid op te stellen staat niet op zichzelf. Het is een aanleiding vanuit bijvoorbeeld probleemsituaties of een wens vanuit overkoepelende ruimtelijke vraagstukken. Jezelf verdiepen in de huidige ruimtelijke en verkeerskundige situatie en het beleid op hoger bestuurlijk niveau is van groot belang om duidelijke uitgangspunten te kunnen formuleren. Een rondje langs de stadsregio, buurgemeenten en Amsterdamse stadsdelen heeft ons geholpen om te weten wat er in de gehele regio speelt of gaat spelen op parkeergebied.
- Organiseer een parkeermarkt. We hebben een parkeermarkt georganiseerd waar bewoners en belanghebbenden per wijk hun parkeerproblemen en suggesties voor oplossingen met ons konden bespreken. Een laagdrempelige werkwijze om veel mensen individueel te kunnen spreken in plaats van een bewonersavond waarbij vaak maar enkelen aan het woord komen. Veel voorkomende problemen hadden te maken met de randen van de blauwe zone (ontwijkgedrag blauwe zone). Er werden ook veel vragen gesteld over de nieuwe parkeersituatie rond het Diemerplein. In een later stadium zijn nog drie parkeermarkten georganiseerd om belanghebbenden het concept-parkeerbeleid te laten zien en met hen te bespreken.
- Discussieer met de gemeenteraad. Wij vonden het belangrijk om te weten hoe de gemeenteraad denkt over parkeren. In een informele raadssessie zijn we aan de hand van prikkelende stellingen te weten gekomen waar voor de gemeenteraad de pijnpunten en de positieve punten rond parkeren zitten. Dit is essentiële informatie om mee te nemen in het ontwerpen van het parkeerbeleid.
- Stel de parkeervisie op. Binnen het kaders vanuit het vigerende ruimtelijke en economische beleid en rekening houdend met de gedachten van belanghebbenden en de gemeenteraad hebben we de parkeervisie opgesteld. Uiteraard is hierin voldoende vrijheid om onze parkeerfilosofie (doelgroepenbenadering en benutten-beprijzen-bouwen) toe te passen.
Het parkeerbeleid van gemeente Diemen is opgebouwd uit de parkeerprincipe benutten-beprijzen-bouwen. Het is niet reëel om direct nieuwe en vooral dure parkeerplaatsen bij te bouwen als blijkt dat door de ruimte optimaler in te richten het parkeerprobleem al kan worden verlicht of zelfs verholpen. Deze strategie wordt veelvuldig door Mobycon toegepast en is afgeleid van de strategie die in de Nota Mobiliteit is beschreven. Daarnaast past het CROW dit principe toe in haar publicatie ‘parkeren in woonwijken’.
Diemen wil haar inwoners beïnvloeden door voldoende alternatieve vervoersmogelijkheden aan te bieden (openbaar vervoer, fiets en autodelen) zodat mensen niet direct van de auto gebruik maken. Ook kijkt Diemen naar betere benutting van de openbare ruimte om meer parkeercapaciteit te creëren waar dit noodzakelijk is. Denk hierbij aan het aanbrengen van parkeervakken, zodat gestructureerd geparkeerd kan worden of een andere parkeerstructuur bij herindeling van een woonstraat. Indien benutten onvoldoende oplossing biedt voor het parkeerprobleem kan besloten worden om parkeerregulering in te voeren om buurtvreemde parkeerders te weren of om niet alle voertuigen van bewoners te faciliteren. Als ook het beprijzen van het parkeren niet voldoende oplossing biedt voor het parkeerprobleem kan de gemeente inzetten op het structureel bijbouwen van parkeerplaatsen.
Parkeerregulering noodzakelijk door bouw parkeergarage Diemerplein
Het winkelcentrum van Diemen is aan een herstructurering onderhevig, waarbij ook de parkeerkwaliteit van het centrum onder de loep genomen wordt. In 2009 is hiervoor een realisatieovereenkomst gesloten met de projectontwikkelaar, waarin ook diverse afspraken over parkeren zijn gemaakt. Een voorbeeld hiervan is het invoeren van betaald parkeren in de directe omgeving van de parkeergarage, waarbij een hoger parkeertarief moet gelden dan in de parkeergarage. Dit maakt immers de parkeergarage aantrekkelijker voor de consument om te parkeren. Deze en andere randvoorwaarden zijn een vast gegeven voor het parkeerbeleidsplan. De speerpunten in het parkeerbeleidsplan zijn de invoering van betaald parkeren in het centrum en de invoering van belanghebbendenparkeren in de schilgebieden.
Van beleid naar implementatie van het parkeerbeleid
Nu het ontwerpen van het parkeerbeleid is voltooid is Mobycon gevraagd om als parkeermanager het beleid ‘op straat’ te realiseren. Dit vraagt niet alleen om een inhoudelijke uitwerking, maar juist om een sterke procesmatige aanpak waar alle organisatorische zaken worden opgepakt. Denk hierbij aan overleggen met belanghebbenden en afspraken met de projectontwikkelaar van de parkeergarage. Enkele concrete zaken waar we dit jaar mee bezig zijn:
- Detailuitwerking reguleringszones (invoering betaald parkeren en vergunninghoudersparkeren);
- Opstellen parkeerverordening en parkeerbelastingverordening (juridische vertaling van de parkeerregulering in Diemen);
- Opstellen parkeerexploitatie (kosten versus opbrengsten van het te voeren parkeerbeleid);
- Aanschaf parkeerapparatuur (keuzes in wensen en eisen voor keuze van de apparatuur en daadwerkelijke inkoop);
- Organisatieplan parkeren en draaiboek vergunninguitgifte (interne afspraken voor de gemeentelijke operationele procedures voor het te voeren parkeerbeleid).